Onderzoek

Illegaal downloaden: hoe moet het aangepakt worden?

Nov 21, 2017 Job Vijftigschild

Illegaal downloaden is al jarenlang een berucht fenomeen op het internet. Sinds het netwerk van illegale downloads is verspreid over het internet, zijn het aantal gebruikers en bestanden enorm snel gegroeid. Websites en programma’s zoals The Pirate Bay en Popcorn Time zijn beruchte namen in het illegale download circuit. Dagelijks worden er miljoenen bestanden geüpload en gedownload door gebruikers. Voornamelijk films, series en muziek zijn zeer in trek bij downloaders. Filmdistributeurs en platenmaatschappijen lopen veel geld mis en willen gerechtigheid. Tijd voor actie dus. Er zijn al verschillende organisaties die zich focussen op het stopzetten van het illegale netwerk. Tegelijkertijd zijn er ook partijen die niets liever willen dan meer openbaring van bestanden en meer privacy voor de gebruiker. Maar wat is nou de juiste aanpak om illegaal downloaden te verminderen? Hoe moet het verder met legale en illegale streamingdiensten?

Het internet is niet meer weg te denken uit de huidige samenleving. We zijn er afhankelijker van geworden dan ooit. Voor 1990 was dit echter niet het geval. Toen moest men het doen met een zeer primitieve computer die niet eens iets kon opslaan. Alles veranderde met de komst van het World Wide Web. Sindsdien groeit de technologie alsmaar door en ontstaan er nieuwe mogelijkheden voor het internet. Met de komst van de zoekmachines en de groei van het geheugen dat een computer aankan, ontstonden ook de eerste illegale websites voor het gratis downloaden van gegevens. Al deze informatie en meer is terug te lezen in de tijdlijn die begint bij de oorsprong van het internet, en toewerkt naar het verhaal van één van de grootste schurken van het internet.

https://www.timetoast.com/timelines/1648363

 

Het aanbod van entertainment en de toekomst ervan

Bits of Freedom is een organisatie die opkomt voor digitale burgerrechten in Nederland. Privacy en communicatievrijheid zijn de belangen waarvoor zij strijden. Er staat volgens hen steeds meer druk op de privacy van burgers. Zij zien een toekomst voor zich met een vrij internet waarin de privacyrechten van burgers aangescherpt worden. Rejo Zenger is onderzoeker bij Bits of Freedom. In een interview met ons legt hij uit hoe het verder moet met de aanpak van illegaal downloaden en de privacy ervan.

Het gehele interview is hieronder te beluisteren.

https://soundcloud.com/user-497007531/interview-rejo-zenger

‘’ Het aanbod sluit niet aan bij wat mensen willen hebben. Het aanbod moet veel beter worden dan het nu is.’’

 

Rejo Zenger ziet illegaal downloaden uiteraard als iets wat niet mag omdat het tegen de wet is. Zenger keurt dit dan ook af. Echter begrijpt hij wel waarom mensen er toch voor kiezen om illegaal een film of serie te downloaden in plaats van gebruik te maken van de legale streamingdiensten zoals Netflix of Spotify. ‘’Je moet niet allemaal handhavingsmaatregelen gaan bedenken waarbij je kleine downloaders gaat pakken, maar moeten streamingdiensten aansluiten op de behoeftes van de consument.’’ Zenger benadrukt dat sommige series alleen op Netflix bekeken kunnen worden, terwijl consumenten ook een oude film of serie willen kijken die niet te vinden is op Netflix maar wel op HBO.

Een abonnement op Netflix kost in principe niet veel geld, maar wanneer je er ook nog een Spotify abonnement bij neemt, ook nog eens HBO series wil kijken en Nederlandse films en series wil zien dan lopen de kosten aardig op. Sommige televisieseries zijn ook pas later in Nederland beschikbaar ten opzichte van de originele releasedatum. ‘’ Dat helpt natuurlijk niet als je wil voorkomen dat mensen illegaal gaan downloaden. Er moet meer gefocust worden op het verbeteren van het legale aanbod.’’

‘’ Illegaal downloaden laat zien dat er iets mis is binnen de entertainmentindustrie.’’

Het is een raadsel hoeveel een aanbieder van illegale bestanden verdiend aan het verspreiden van films of series. ‘’Er zijn meerdere businessmodellen. Je hebt grootschalige partijen die heel professioneel te werk gaan en er weldegelijk geld aan verdienen. Mensen die kleinschalig werken en losse films uploaden kunnen inkomsten krijgen door middel van donaties. Dit kan met bitcoins die gestuurd worden naar een bepaald adres. Maar er zijn ook uploaders bij wie het meer om de eer gaat. Er zitten verschillende motivaties achter.’’

Op de vraag over hoeveel geld eraan verdiend kan worden, zal niemand een goed antwoord kunnen geven. ‘’Er zijn veel onderzoeken gedaan die allemaal tegenovergestelde cijfers laten zien dus het is bijzonder lastig om daar betrouwbare cijfers van te krijgen, ‘’ vertelt Zenger.

Zenger denkt dat er veel drastische maatregelen genomen zullen worden in de toekomst om illegaal downloaden tegen te gaan. ‘’Wat je zult blijven zien is dat beleidsmakers met veel draconische maatregelen komen, waarbij de vrijheid van de burger op het spel wordt gezet. Er zullen ook partijen bij zitten die ervoor willen zorgen dat dit niet een werkelijkheid wordt.’’ Zenger duidt ook aan dat de entertainmentbranche achter loopt en dit hierin ook veel veranderingen komen. Het heeft bijvoorbeeld lang geduurd voordat er een dienst zoals Spotify gelanceerd werd. Spotify heeft ervoor gezorgd dat muziek minder illegaal gedownload wordt. Ik denk dat dit met televisie ook meer zal gebeuren. Op een langere termijn gaat het illegaal downloaden een minder groot probleem worden als het aanbod verbeterd wordt.’’

De piraten

In 2006 werd het roer, spreekwoordelijk, omgeslagen. Er werd een nieuwe politieke partij opgericht in Zweden, de Piratenpartij. Ze slaagden er niet in om zetels te halen in Zweden, maar het had wel een groot effect op het politieke landschap in de rest van de wereld. In Nederland is de Piratenpartij in 2010 opgericht. Drie keer deed de partij mee aan de landelijke verkiezingen maar telkens wisten ze geen zetel te bemachtigen. Tijdens de laatste landelijke verkiezingen van maart 2017 deed de partij weer mee. Een van de kandidaten op die lijst is Rico Brouwer. Hij maakt zich zorgen over de macht van de copyrightbedrijven. “Die bedrijven proberen mensen bang te maken, ze hebben veel geld waardoor ze ook veel macht hebben”.

 

Rico is het niet eens over het beleid in Duitsland, waar de overheid actief zoekt naar gebruikers die illegaal downloaden, en beboet. “Het werk averechts. Je kunt makkelijk je IP-adres verbergen”. In onze enquête gaf 85 procent aan dat Nederland niet dezelfde kant moet opgaan als Duitsland. “Ik ben van mening dat er een aanbieder moet komen die alles op een legale manier aanbiedt. Dat is een manier om mensen te weerhouden content illegaal van het internet af te halen”, aldus Rico. Dat blijkt ook uit de enquête die is afgenomen over het illegaal downloaden. De meest gekozen rede om illegaal te downloaden is dat het aanbod van online content te beperkt is. Van alle ondervraagde gaf 37 procent dit aan.  (zie: https://nl.surveymonkey.com/results/SM-8LVVW2S28/)

 

 

  

 

 

  ’Die bedrijven proberen mensen bang te maken, ze hebben veel geld waardoor ze ook veel macht hebben’’

Rico Brouwer gaf al eerder aan dat copyrightbedrijven ontzettend veel macht hebben. Hij vindt dat het downloaden van content een basisvrijheid is van iedere burger. “Als die vrijheid er niet is, krijgen copyrightbedrijven toezicht op, wat je wel en niet mag downloaden. Dat is dus geen vrijheid meer”. Rico maakt zich zorgen over de aanpak van die vrijheid, want zo treedt er volgens hem censuur op. In Amerika heeft de internationale Russische zender Russia Today zich moeten registreren als ‘foreign-agent’ onder de anti-propagandawetging. Volgens Rico is dit censuur. “Op voorhand zeg je dus tegen die Russische nieuwszender in Amerika: stuur al je informatie eerst naar ons, wij bekijken en filteren het. Dat is de meest mogelijke censuur dat er bestaat! De Piratenpartij wil dat alle informatie vrij is”. Met alle informatie bedoeld Rico dus ook lesmateriaal. “Lesmateriaal moet openbaar en gratis ter beschikking zijn voor iedereen. Als iedereen gratis toegang heeft tot alle kennis, daar worden we als mens toch beter van”.

‘’De Piratenpartij wil dat alle informatie vrij is’’

In IJsland heeft de Piratenpartij wel zetels weten te bemachtigen. Ze zetten, spreekwoordelijk, voet aan wal tijdens de financiële crisis in IJsland. Volgens Björn Leví Gunnarsson was het geluid van de Piratenpartij duidelijk. “We willen een open en transparante samenleving”. Dat werd in acht genomen. Op dit moment heeft de partij zes zetels in het IJslandse parlement. Volgens Björn is het aanpakken van illegaal downloaden lastig. “Ja, het is illegaal en mag dus niet. Maar je kunt niet iedereen gaan bespioneren. Dat is tegen de principes van de Piratenpartij”. Ook hij is tegen het beboeten van illegaal downloaden. “Het werkt toch niet, je kunt zo makkelijk de speurders omzeilen”. Hij vindt het raar dat een overheid mensen gaat beboeten. “Het copyrightrecht is niet van de overheid, waarom gaan ze wel mensen beboeten ervoor. Alleen de rechtmatige eigenaar van de content kan mensen voor de rechter slepen. Björn maakt zeer meer zorgen over de informatie die de overheid wil verzamelen over wie downloadt en wat hij downloadt. “Hoe wordt deze informatie beheerd, en hoe wordt de downloader schuldig bevonden”? Volgens hem zijn er manieren waarop de downloader kan claimen dat hij geen kopie heeft gemaakt of dat hij het niet was.

Hoe wordt het aangepakt?

Over de jurisprudentie van het illegaal downloaden valt nog veel te twisten. Illegaal downloaden is namelijk niet strafbaar volgens de wet. Daarom besloot filmdistributeur Dutch Filmworks zelf het heft in handen te nemen en illegale downloaders te beboeten voor het downloaden van hun aanbod. Zij zijn opzoek gegaan naar individuele gebruikers van bijvoorbeeld Popcorn Time. Mensen die een product van Dutch Filmworks illegaal gedownload hebben, kunnen nu beboet worden door de filmdistributeur. Doordat Dutch Filmworks van tevoren uitlicht welke films er gemonitord zullen worden, wordt er een waarschuwing gegeven aan downloaders. Wie alsnog besluit een film of serie van de Nederlandse filmorganisatie besluit te downloaden, zal dus een boete ontvangen. Deze boete zal niet bestaan uit een paar tientjes, vertelt Dutch Filmworks-directeur Willem Pruijssers aan de NOS. In Nederland zijn de boetes niet hoog vergeleken met bijvoorbeeld Duitsland. Daar lopen de boetes op tot in de duizenden euro’s.

Stichting BREIN is een organisatie die ook vaak in het nieuws is gekomen als het gaat om de aanpak van illegaal downloaden. BREIN beschermt het eigendom van distributeurs van muziek, film, boeken etc. Zij sporen online misbruik op en neemt civiele actie.

Tim Kuik (directeur Stichting BREIN) legt uit hoe BREIN fraudeurs opspoort. ‘’Net zoals een consument illegaal aanbod vindt, zo vinden wij het ook. Als een consument het niet kan vinden dan is het ook niet echt interessant voor ons, tenzij het diefstal uit de legale keten is die als bron voor illegaal aanbod dient.’’
BREIN heeft namelijk lang de website www.alles-gratis.biz onderzocht. Dit is een website die illegaal torrents (downloads) verspreid. BREIN heeft de beheerder van de website een vordering toegediend van tienduizenden euro’s.

Www.alles-gratis.biz was een populaire website, met duizenden gebruikers die allemaal toegang hadden tot gratis films, series, muziek etc. Dit is een van de successen die BREIN geboekt heeft, maar ze zijn nog lang niet klaar met het neerhalen van het illegale netwerk in Nederland.

‘’Wij halen jaarlijks honderden illegale aanbieders offline. Hosting providers sluiten illegale sites af als beheerders het zelf niet doen. Wij hebben toewijzing van blokkering van toegang tot illegale sites door de rechter toegewezen gekregen ondanks verzet van access providers. Adverteerders en betaaldiensten werken mee door dienstverlening aan illegale sites te staken. Wij krijgen van tussenpersonen de afgifte van identificerende gegevens in geval van inbreuk zodat wij illegale uploaders en beheerders van illegale sites kunnen aanspreken met een verbod, dwangsom en schadeclaim. De rechter heeft bepaald dat ook de verkoop van mediaspelers die naar illegaal aanbod linken inbreuk maakt en dus verboden is.’’

Op het moment is illegaal downloaden dus nog niet strafbaar volgens de wet. In een Kamerstuk (Kamerstukken II 29 838, nr. 29) naar de Tweede Kamer had toenmalig staatssecretaris Teeven het volgende te zeggen over de aanpak van illegaal downloaden:

‘’Het kabinet heeft niet gekozen voor strafrechtelijke of bestuursrechtelijke sancties tegen individuele downloaders, zoals de ‘three-strikeswetgeving’ die in Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk is ingevoerd om gebruikers van internet af te sluiten, maar voor een civielrechtelijk handhavingsinstrumentarium. Het criminaliseren van internetgebruikers of het afsluiten van internet staat volgens het kabinet haaks op het streven om een open en toegankelijk internet te bevorderen.’’

(Bron: Nederlands Juristenblad, 2011)

Mensen die op kleine schaal bestanden up- en downloaden zullen volgens Teeven niet aangepakt worden omdat het niet effectief is en rechtsongelijkheid creëert.
Directeur Kuik van BREIN: ‘’De overheid moet helpen duidelijk te maken dat auteursrecht belangrijk is voor innovatie, economie en werkgelegenheid en dus bescherming verdient. Het belang van auteursrecht moet onderdeel zijn van het curriculum op scholen. Gebruik maken van legaal aanbod behoort de norm te zijn.’’

‘’Ons werk zit er nooit op want er zijn altijd mensen die geld willen verdienen met andermans werk zonder te betalen.’’

‘’De overheid laat de handhaving tegen legaal aanbod over aan rechthebbenden zelf hoewel het om een vorm van diefstal gaat en wettelijk een strafbaar feit is. Er zou daarnaast ook strafrechtelijke actie tegen illegale aanbieders genomen kunnen worden. De overheid zou kunnen helpen met subsidie bijvoorbeeld met een betreffende handhaving voor kleinere rechthebbenden.’’

Kuik duidt ook aan dat legale streamingdiensten goed geholpen hebben bij het terugdringen van illegaal downloaden. ‘’Legaal aanbod is essentieel voor het terugdringen van illegaal aanbod en het gebruik daarvan.’’

Conclusie

Illegaal downloaden is en blijft moeilijk te stoppen, omdat het netwerk al zo enorm gegroeid is door de jaren heen. Websites als The Pirate Bay en Popcorn Time maar ook Nederlandse websites hebben miljarden bestanden verspreid die voor iedereen binnen handbereik zijn.
De overheid heeft vooralsnog geen plannen om illegaal downloaden strafrechtelijk aan te pakken, maar onafhankelijke distributeurs zetten grote stappen met het opsporen van grote downloaders en met het neerhalen van torrentwebsites.
Een oplossing op lange termijn is het vergroten van het aanbod van legale websites. Netflix heeft bijvoorbeeld al een groot aanbod, maar er staat nog steeds te weinig op om ervoor te zorgen dat men stopt met het downloaden van films of series op een illegale wijze. Verder kost het ook te veel geld voor de meeste consumenten om overal een abonnement op te nemen, wat ervoor zorgt dat men kiest voor illegaal downloaden. Door meer legaal aanbod en het aantrekkelijker maken van het nemen van een abonnement op bijvoorbeeld Netflix zal men minder gaan downloaden.Het aanpakken van individuele downloaders heeft weinig tot geen zin. Een grote aanbieder aanpakken zoals www.alles-gratiz.biz zal zorgen voor een afschrikkend effect bij de Nederlandse consument.
De overheid moet de Nederlandse burgers meer attenderen op de gevaren die illegaal downloaden met zich meebrengt. Door op scholen en internet vaker aan te scherpen dat auteursrechten belangrijk zijn voor de maatschappij zullen mensen beter nadenken voordat ze iets illegaals downloaden van een website.
Politieke partijen zoals de Piratenpartij vinden beboeten van individuele downloaders geen optie. Wanneer de overheid transparant is en stukken zoals lesmateriaal openbaar maakt, kan men meer kennis tot zich op laten nemen zonder illegaal deze informatie te downloaden. Aldus de Piratenpartij.