Door: Anouk Burgman

 

Al decennia lang is Palestina een strijdtoneel tussen de joden en de moslims. Sinds 1948 is het vroegere Palestina uit elkaar gevallen door de komst van Israël en wordt door een groot deel van de Europa niet meer erkend als soevereine staat. In andere werelddelen worden stappen ondernomen en zien de erkenning van Palestina als een eerste stap naar een oplossing. Minister van Buitenlandszaken Bert Koenders vindt dat er gewacht moet worden op de officiële erkenning van Palestina. Hij verklaarde op 19 november 2014 dat erkenning van Palestina binnenkort niet zou gebeuren, maar dat deze stap in de toekomst zeker genomen zal worden. Volgens Koenders moet dat gebeuren op een ‘strategisch moment’.[1] Maar zou de erkenning wel voor een oplossing zorgen en moet Nederland deze stap ook zetten?

 

Andere landen erkennen Palestina wel als soevereine staat. Sinds oktober 2014 wordt door 135 van de 195 lidstaten van de VN Palestina erkend. [2] Eén van de weinige West-Europese landen die Palestina erkend is Zweden.[3] Zij durfde als eerste Europees land de stap te zetten, waarna een domino-effect ontstond. Het Belgische parlement heeft de regering gevraagd om Palestina te erkennen. Datzelfde gebeurde eerder ook al in Spanje, Frankrijk, Engeland en Ierland. Bij deze landen ging het, in tegenstelling tot Zweden, alleen om een symbolische en niet-bindende verklaring.[4]

 

Europese Unie

Ook de Europese Unie (EU) vindt dat Palestina erkend moet worden als staat. In november 2014 bracht de EU-buitenlandchef Federica Mogherini een bezoek aan Israël en de overgebleven Palestijnse gebieden. Mogherini zei in een toespraak, tijdens haar bezoek aan de Gazastrook, dat er een Palestijnse staat moet komen. “Wij hebben een Palestijnse staat nodig” zei ze. “Dat is niet alleen hoe ik erover denk, maar ook de hele EU”, zei Mogherini vastberaden in haar toespraak.[5] “Als we nu niets doen, gaat dit de komende veertig jaar zo door. We moeten nu actie ondernemen.”[6]

 

Palestine-recognition-map

Bron: Gadren at Englisch Wikipedia

 

Tweestaten model

De EU is een voorstander van het tweestaten model waarbij Israël en Palestina aparte staten worden. Volgens de EU is dit de politieke oplossing voor het conflict. Om dit waar te maken heeft de EU verschillende machtsmiddelen. De EU is bijvoorbeeld een vredesonderhandelaar bij dit conflict. De EU maaktonderdeel uit van het zogenaamde ‘Kwartet’, bestaande uit Verenigde Staten, Rusland, Verenigde Naties en de EU. Zij willen het conflict op een vreedzame manier oplossen. Ook kan de EU door economisch middelen druk op Israël en Palestina uitoefenen. Door bijvoorbeeld geen handel meer te voeren met beide landen of geen donaties meer te geven.[7] Door Palestina als staat te erkennen zegt EU dus ‘ja’ tegen de twee-staten oplossing.

 

Nederlandse Partijen

Ook Palestinian Mission, voorheen Palestijnse delegatie, is voor een de erkenning van Palestina. “Wij denken dat het een oplossing is voor het jarenlange conflict”, zegt Roel Raterink, bestuurslid van Palestinian Mission. “Het is natuurlijk aan het parlement om die beslissing te nemen, maar we proberen wel invloed uit te oefenen.” Palestinian Mission gaat regelmatig in gesprek met parlementsleden. “We gaan soms in gesprek met parlementsleden. Wij, Palestinian Mission, roepen ook zeker op om Palestina te erkennen.” In Nederland zijn tot nu toe nog niet genoeg partijen het eens met de erkenning. “PvdA, SP en D66 zijn voorstanders en zeggen Palestina zonder problemen te willen erkennen” zegt Roel. Een Partij die het helemaal niet met de erkenning eens is, is de PVV. “De PVV vindt dat Palestina van Israël is.” Volgens Roel wachten de andere partijen het goede moment af. Ze willen dat Palestina herkent wordt als het resultaat van vredesonderhandelingen. “Het CDA is nog zwevende, maar heeft laten weten misschien dit jaar een meerderheid te vormen met de PvdA, SP en D66”, legt hij uit.

 

Eén-staat model

Robert Soeterik van het Nederlands Palestina Komitee vindt het twee staten model geen goede oplossing is. Volgens hem hoeft Palestina ook niet erkend te worden. “Het gevaar zit hem in het feit dat er een deel uitgepakt wordt om het grote belang van alle Palestijnen buiten de deur te houden”, vertelt hij. Soeterik benadrukt dat als Palestina erkend wordt als staat, belangen van de Palestijnse vluchteling en Palestijnen in Israël hiermee buiten spel worden gezet. Zij hebben namelijk niet het recht om terug te kregen naar het ‘nieuwe’ Palestina, omdat het land waar zij officieel woonden nu Israël is geworden. “Het NPK behandelt de kwestie voor de belangen van alle Palestijnen. Daarom zijn wij tegen het twee-staten model, want dan ben je onveranderd woordelijk bezig, vind ik. Ook als je kijkt naar de cijfers. Bijna de helft van de Palestijnen is vluchteling, dus de helft schrijf je daarmee af”, legt Soeterik uit. NPK zet zich in voor alle Palestijnen en vindt dat ze allen gelijke rechten moeten krijgen. “We zijn niet voor een Islamitisch Palestina. Wij zijn voor een Palestina dat, in termen van gelijkheid en gelijk berechtiging, mensen met andere achtergronden en geloven ook daadwerking gelijk behandeld. Jood of moslim, iedereen is gelijk”, zegt hij standvastig.

 

Economische druk

De organisatie Doc P kijkt iets milder naar de erkenning vertelt Jan Schnerr, bestuurslid van Doc P. “We vinden het een goede zaak als Palestina erkend wordt, maar we zien het niet als de uiteindelijke oplossing.” Doc P is, evenals NPK, voor het één-staat model. Om dit mogelijke te maken, denken ze dat de beste manier is om economisch druk op Israël uitvoeren. Samen met een internationale organisatie werken ze aan de “Boycot Disinvestment Sanctions” (BDS) om Israëlische producten te boycotten. “We denken dat de Palestijnen machteloos zijn. Het enige wat wij kunnen doen, is van buiten af druk uitoefen op Israël.” 30 jaar geleden heeft het boycotten in Zuid-Afrika ook goed gewerkt. Dat heeft er uiteindelijk toe geleid dat regeringen ook in actie kwamen tegen de apartheid legt Schnerr uit. “Wel zal het proces langzaam verlopen, want het heeft veel voet in de aarde.” Naast het nadeel dat Palestijnen in Israël, na de erkenning van een Palestijnse staat, nog steeds als tweederangs burger wordt behandeld, is Palestina op dit moment erg klein en daardoor niet levensvatbaar zegt Schnerr. “Het land heeft te weinig bronnen om van te leven en zal voor een deel nog steeds afhankelijk blijven van Israël”, vertelt hij.

 

Opinie beïnvloeden

Wel denkt Schnerr dat een erkenning door Nederland aandacht zal krijgen in de media. “De publieke opinie kan door de media-aandacht worden veranderd.” De actieorganisatie draagt hier ook een steentje aan bij en maken naar eigen zeggen ‘propaganda’ in Nederland. “We helpen groepen die actie voeren in supermarkten en daarnaast delen we veel folders uit.” Naast de publieke opinie veranderen proberen ze ook de politiek zienswijze te beïnvloeden. “We lobbyen bij Nederlandse parlementsleden”, zegt Schnerr. Ook de NPK gaat in gesprek met parlementsleden en probeert de publieke opinie te beïnvloeden vertelt Soeterik. “Wij hebben een twee maandelijkse publicatie van ons blad ‘Soemoed’. Ook geven we zo nu en dan boeken en brochures uit.” Daarnaast heeft het NPK ook een eigen website waar veel artikelen op te lezen zijn. Maar zitten de Nederlandse burgers wel op een erkenning te wachten?

 

Wil Nederland erkenning?

In 2014 is er door het nieuwsprogramma Eén Vandaag Opiniepanel onderzoek gedaan of Nederlandse burgers Palestina willen erkennen als land.[8] Van de 20.000 ondervragende vindt 47% dat Palestina erkend moet worden als soevereine staat en 28% vindt van niet. De overgebleven 25% zegt geen mening te hebben of het nog niet te weten. Wel vinden 13.000 ( 65%) ondervragende dat Palestina recht heeft op een eigen staat. Dat betekent dat het overgrote deel van Nederland vindt dat Palestina erkent moet worden en recht heeft op een eigen staat. Maar of Europa een grote rol in de vredesonderhandelingen moet spelen, is nog veel verdeeldheid over. 39% vindt dat Europa een rol moet spelen in dit proces en 36% vindt van niet. Het overgebleven percentage zegt het niet te weten of heeft hier geen mening over.

 

Gaat Palestina erkend worden?

Of Palestina erkend gaat worden, is een vraag die in de toekomst pas beantwoord gaat worden. PvdA is een van de grootste voorstanders en “zou er geen moeite mee hebben” om Palestina als soevereine staat te erkennen zei Michel Servaes, Tweede Kamerlid. Ook D66 zou volgens Tweede Kamerlid Gerard Schouw Palestina wel willen erkennen als staat.[9]

 

Andere delen van de wereld zullen ook nog even wachten met het stemmen over een erkenning. In november 2016 komt de Veiligheidsraad bij elkaar. Frankrijk zal daar, naar verwachting, met een nieuwe vredesplan komen om Palestina te erkennen. “Maar dan moeten de ‘groten’ van de wereld er ook in meegaan. Dat zie ik niet snel gebeuren”, zegt Soeterik. Eén van de grote die niet zou meewerken is de VS. De VS is altijd een pro-Israëlisch land geweest en zal haar visie niet snel veranderen, legt hij verder uit. “Door de nabije presidentsverkiezingen rond die tijd, zal een nieuwe president niet snel een standpunt over deze ingewikkelde kwestie innemen. Dus zal er, naar verwachting, in 2016 ook geen beslissing worden genomen door de raad”, aldus Soeterik. Ongeacht welke beslissing er ook genomen gaat worden. Aan beide oplossingen zitten zowel voor- en nadelen. De tijd zal leren of de dan gekozen weg de juiste zou blijken te zijn.

 

[1] Bron: HP de tijd
http://www.hpdetijd.nl/2014-12-03/vier-vragen-over-de-europese-trend-om-palestina-te-erkennen/

[2] Bron: Landenkompas

http://www.landenkompas.nl/palestina

[3] Bron: Eén Vandaag
http://buitenland.eenvandaag.nl/index.php/blogs-buitenland/55888/erkenning_van_palestina_vier_vragen_en_antwoorden

[4] Bron: Nu.nl

http://www.nu.nl/buitenland/3943529/belgische-regering-erkent-palestina-als-onafhankelijke-staat.html

[5] Bron: Franklin ter Horst

http://www.franklinterhorst.nl/Jodenhaat%20brand%20onverminderd%20in%20Europese%20aderen.htm

[6] Bron: Elsevier

http://www.elsevier.nl/Europese-Unie/achtergrond/2014/11/Buitenlandchef-de-hele-EU-vindt-dat-Palestina-er-moet-komen-1639453W/

[7] Bron: Europa Nu

http://www.europa-nu.nl/id/vhcsg7k0lguc/eu_blijft_streven_naar

[8] Bron: Rapportage Palestijnse staat, Eén Vandaag Opiniepanel (dec 2014), hoofdstuk ‘Erkenning Palestijnse staat’, p: 4 & 5.

[9] Nu.nl
http://www.nu.nl/politiek/3894996/kamerleden-pvda-en-d66-willen-palestina-erkennen.html